را سخت كند . و خون را منع كند . و در صناعت اكسير اصلى بزرگ باشد . ( و ) در طبيعت او قبضى تمامست . و طبع او گرم و خشك ( است ) در درجه دوم . ( و ) سيلان خون را از بيشتر اعضاء بازدارد ، و بر سوختها طلى « 1 » كنند نافع باشد . و اگر با نمك بياميزند بوى ( گند ) دهان را نافع است « 2 » . فصل در صفت انواع « 3 » حجر زاج و خواصّ او زاج حجرى معروف است و چند « 4 » نوع است ، و جملهء انواع آن را طبيعت به يكديگر نزديك است . و لون « 5 » آن سفيد است ، و سرخ ، و زرد ، و سبز . يك نوع را قلقطار گويند . و [ نوع ] ديگر را قلقديس « 6 » . و نوع ديگر را « 7 » قلقند . و او سبز است ( و ) قلقطار « 8 » زرد باشد

--> ( 1 ) - ع : و بر سر خشكيها طلى - ب : و سوختها طلا ( 2 ) - ع : سود دارد ( 3 ) - ( انواع ) تنها در - ع - است ( 4 ) - ع : و از چند ( 5 ) - ن ، ج : لون ( 6 ) - ب : قلنقديس - ج ، ن : قلقنديس ( 7 ) - ( را ) در - م - نيست ( 8 ) - م : قلقيطار - ج ، ن : و قلقنطار .